Aug 212017
 

Elinore Macgillivray, Bydwraig Arweiniol Genedlaethol OBS Cymru

Mae’n gyfnod cyffrous ym mywyd unrhyw deulu pan ddisgwylir babi newydd. Gyda’r holl sicrwydd a ddaw yn sgil gofal iechyd modern, y disgwyliad yw y bydd y fam a’r babi’n iach ar ddiwedd y beichiogrwydd. Ond bydd 1 o bob 20 o fenywod yn colli dros 1 litr o waed obstetrig, a bydd 1 o bob 200 o fenywod yn colli cymaint o waed nes rhoi eu bywyd yn y fantol, gan arwain at nifer o ganlyniadau corfforol ac emosiynol andwyol. Mewn achosion prin (tuag unwaith bob 3 blynedd yng Nghymru) bydd gwaedlif ôl-enedigol (gwaedu gormodol ar ôl genedigaeth) yn golygu y bydd y babi’n mynd adref heb ei fam.

Mae gwaedlif ôl-enedigol (PPH) yn parhau i fod yn un o’r prif achosion sy’n cael effaith andwyol ar les (afiachedd) y fam yng Nghymru ac mae’n un o’r 5 prif broblem ansawdd ar gyfer pob uned famolaeth. Mae OBS Cymru – Strategaeth Gwaedu Obstetrig ar gyfer Cymru yn brosiect gwella ansawdd cenedlaethol 3 blynedd sy’n anelu at leihau niwed yn sgil gwaedlif ôl-enedigol. Prif nod y prosiect yw lleihau nifer y menywod sy’n dioddef gwaedlif obstetreg difrifol. Mae hefyd yn anelu at leihau faint o gynhyrchion gwaed a roddir, nifer y derbyniadau gofal critigol a nifer yr hysterectomïau a gaiff eu cynnal oherwydd gwaedlif ôl-enedigol.

Dros y 10 mlynedd diwethaf mae Bwrdd Iechyd Prifysgol Caerdydd a’r Fro wedi bod yn arwain ymchwil i ddeall swyddogaeth ceulo gwaed mewn gwaedlif ôl-enedigol. Yn ystod y prosiectau ymchwil dilyniannol a gynhaliwyd, gwelwyd gostyngiad mewn afiachedd sy’n gysylltiedig â gwaedlif ôl-enedigol; teimlwyd bod hyn yn gysylltiedig â nifer o newidiadau mewn ymarfer yn ogystal ag effaith y prosiectau ymchwil.  Yn dilyn trafodaeth rhwng unedau cyflenwi ar draws Cymru, nodwyd y themâu a restrir isod fel rhai sy’n hanfodol i wella canlyniadau i’r fam, gan lywio dull gweithredu OBS Cymru.

Sut yr ydym yn bwriadu cyrraedd ein nod o leihau niwed yn sgil gwaedlif ôl-enedigol?

Mae Cymru mewn sefyllfa freintiedig gan fod ganddi Rwydwaith Mamolaeth pwrpasol sy’n cynnwys rhanddeiliaid o bob cwr o’r wlad, ac mae’n darparu fforwm i rannu syniadau, a chefnogi gwella ansawdd a safoni yn genedlaethol. Mae nifer o ymyriadau sydd eisoes wedi cael eu rhoi ar waith ar draws yr holl wardiau esgor sy’n cael eu harwain gan Obstetreg yng Nghymru:

  • Asesiad Risg – bydd pob menyw sy’n cael ei derbyn i ward a arweinir gan obstetreg yng Nghymru yn cael asesiad risg safonol ar gyfer gwaedlif ôl-enedigol, er mwyn gallu adnabod y rhai sy’n wynebu’r mwyaf o berygl.
  • Adnabod achosion yn gynnar drwy Fesur y Gwaed a Gollir – yn draddodiadol, rydym wedi amcangyfrif y gwaed a gollir yn dilyn genedigaeth, a hynny’n druenus o wael. Rydym bellach yn symud yn gyflym tuag at fesur yr holl waed a gollir yn dilyn pob genedigaeth, gyda hyfforddiant a gefnogir gan dîm y prosiect.
  • Gwaith Amlddisgyblaethol– rydym wedi datblygu offeryn 4 cam i reoli gwaedlif ôl-enedigol sy’n cefnogi dull unedig o weithio mewn tîm amlddisgyblaethol. Mae OBS Cymru yn ariannu timau hyrwyddwr ym mhob un o 7 Bwrdd Iechyd Cymru sy’n cynnwys bydwraig, anesthetydd, obstetrydd a haematolegydd. Mae’r timau hyn wedi bod yn hanfodol o ran cyflwyno negeseuon gwella ansawdd.
  • Cynnal profion ar y pwynt gofal drwy ddefnyddio ROTEM – mae peiriannau wedi cael eu gosod ym mhob ward esgor yng Nghymru er mwyn caniatáu mynediad i ganlyniadau ceulo cyflym a thywys y broses o reoli cynhyrchion gwaed.

Wrth gwrs, er mwyn dangos y newidiadau cadarnhaol rydym yn eu disgwyl, mae gennym system gadarn ar gyfer casglu data a gefnogir gan dimau hyrwyddwr lleol OBS Cymru. Mae hyn eisoes yn dechrau dangos rhai newidiadau cadarnhaol mewn ymarfer.

Mae digwyddiadau fel Cyngres Diogelwch Cleifion y DU eleni hefyd yn darparu cyfleoedd amhrisiadwy i rwydweithio gyda gweithwyr iechyd proffesiynol ar draws y DU, a thu hwnt, sy’n rhannu diddordeb ac ymrwymiad cyffredin i wella ansawdd mewn gofal mamolaeth. Bydd y cydweithio hwn yn ein galluogi i ledaenu gwelliannau ar draws Cymru yn ogystal â gweddill y byd.

Fel un o’r bydwragedd arweiniol cenedlaethol ar gyfer OBS Cymru, rwy’n credu’n gryf y bydd y prosiect hwn yn cael effaith gadarnhaol sylweddol ar leihau niwed yn sgil gwaedlif ôl-enedigol.  Wedi’r cyfan, waeth pa ran y byddwn yn ei chwarae, rydym oll yn anelu at sicrhau bod y fam a’r babi’n iach.

I gael mwy o wybodaeth am ymweliad OBS CYMRU ewch i’n tudalen we

 Leave a Reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

(required)

(required)